Schoorsteen renoveren: buitenkant, binnenkant of allebei? Zo kies je en dit kost het

Losse voegen, een bruine vlek op het plafond of een kap die scheef staat. Dan ga je al snel zoeken op schoorsteen renoveren. De meeste bedrijven die je dan vindt, kijken alleen naar de buitenkant: voegwerk, lood en impregneren. Wil je weer een houtkachel of pelletkachel aansluiten, dan is juist de binnenkant van de schoorsteen minstens zo belangrijk.

In dit artikel lees je hoe je herkent wat er aan de hand is, welk werk bij welk probleem hoort en wanneer een nieuw rookkanaal de slimste renovatie is. Je leest ook wanneer je een schoorsteen beter weghaalt en wat het ongeveer kost.

De belangrijkste punten

• Twee kanten: een schoorsteen heeft een buitenkant (metselwerk, lood, kap) en een binnenkant (het kanaal waar de rook doorheen gaat). Bij een renovatie kijk je naar allebei.
• Buitenkant: losse voegen, scheuren en kapot lood zorgen voor lekkage. Dat los je op met voegwerk, nieuw lood of een afdekplaat.
• Binnenkant: een oud gemetseld kanaal is vaak niet geschikt voor een moderne kachel. Een rvs-rookkanaal erin maakt de schoorsteen weer veilig bruikbaar.
• Stook je niet meer? Dan kun je de schoorsteen dichtmaken of verwijderen. Dat scheelt onderhoud, maar je kunt later niet zomaar weer een kachel plaatsen.
• Kosten: de prijs hangt af van de hoogte, de bereikbaarheid, de schade en of de binnenkant mee moet. Laat altijd eerst een inspectie doen voordat je een offerte vergelijkt.

Wat betekent schoorsteen renoveren precies?

Schoorsteen renoveren betekent dat je een bestaande schoorsteen herstelt, zodat hij weer waterdicht, stevig en veilig is. Dat kan gaan om klein onderhoud, zoals een paar voegen opnieuw invullen. Het kan ook gaan om een grote ingreep, zoals de kop opnieuw opmetselen of een nieuw rookkanaal in de oude schacht plaatsen.

Belangrijk is dat je eerst vaststelt wat er echt kapot is. Een vochtplek binnen kan door slecht lood komen, maar ook door condens in het rookkanaal. Dat zijn twee heel verschillende problemen met een andere oplossing. Wie meteen gaat voegen zonder de oorzaak te kennen, betaalt soms voor werk dat het probleem niet oplost.

Wanneer is je schoorsteen aan renovatie toe?

Je hoeft niet het dak op om de eerste signalen te zien. Veel klachten merk je binnen in huis of zie je vanaf de straat.

Signalen aan de buitenkant

• Voegen die verpulveren of waar gaten in zitten
• Scheuren in het metselwerk, of stenen die loszitten
• Lood rond de schoorsteen dat loslaat, scheurt of omhoog staat
• Een schoorsteenkap of afdekplaat die scheef staat of ontbreekt
• Groene aanslag, mos of witte uitslag op de stenen

Signalen aan de binnenkant

• Bruine of gele vlekken op de muur of het plafond rond de schoorsteen
• Een teerachtige geur, vooral bij vochtig weer
• Roet of stukjes steen die onderin de schoorsteen of de kachel vallen
• Een kachel die slecht trekt of rook terugslaat
• Een veger die zegt dat het kanaal vernauwd, gescheurd of niet meer veilig is

Bruine vlekken zijn een bekende klacht in het stookseizoen. Ze ontstaan vaak doordat condens en teer door een oud kanaal heen trekken. Hoe dat werkt, lees je in ons artikel over bruine vlekken en vocht rond de schoorsteen.

Hoe kun je je oude schoorsteen renoveren?

Een renovatie bestaat meestal uit een combinatie van buitenwerk en binnenwerk. Hieronder lees je welke klus bij welk probleem hoort.

Voegwerk herstellen of vernieuwen

Zijn alleen de voegen versleten, dan worden de oude voegen uitgehakt en opnieuw ingevuld. Dat heet opnieuw voegen. Bij een schoorsteen met losse stenen of grote scheuren is dat vaak niet genoeg. Dan wordt de kop van de schoorsteen soms opnieuw opgemetseld.

Lood en aansluiting op het dak

Het lood vormt de waterdichte overgang tussen de schoorsteen en de dakpannen. Na twintig of dertig jaar is het vaak gescheurd of losgewaaid. Nieuw lood is een veelvoorkomende reparatie en lost veel lekkages op.

Afdekplaat en schoorsteenkap

Bovenop de schoorsteen ligt een afdekplaat die regen buiten het metselwerk houdt. Een kapotte plaat laat water direct in de stenen lopen. Een kap op het kanaal houdt regen en vogels buiten en helpt soms ook bij de trek. Welke kap je nodig hebt, lees je in ons stuk over de trekkap en de regenkap.

Impregneren

Impregneren maakt de stenen waterafstotend. Het is een goede afronding na voegwerk, maar geen oplossing voor kapotte voegen of lood. Zie het als een extra laag bescherming, niet als reparatie.

De binnenkant: een nieuw rookkanaal in de schoorsteen

Hier gaat het bij veel renovaties mis. De buitenkant ziet er na het voegwerk weer netjes uit, maar het kanaal binnen is nog steeds oud, ruw en vaak te wijd voor een moderne kachel. Een moderne houtkachel of pelletkachel stookt efficiënter en levert koelere rookgassen. Die koelen in een oud gemetseld kanaal snel af, waardoor condens en teer ontstaan.

De oplossing is meestal een rvs-rookkanaal dat je door de bestaande schoorsteen voert. De oude schoorsteen dient dan als koker, het rvs-kanaal voert de rook veilig af. In onze praktijk is dit de renovatie die het vaakst het verschil maakt tussen een schoorsteen die je weer kunt gebruiken en een schoorsteen die problemen blijft geven.

Een buigzame rvs-flexibele buis is handig als de schoorsteen niet helemaal recht loopt. Wanneer dat slim is en wanneer niet, lees je in ons artikel over een flexibel rookkanaal in een bestaande schoorsteen.

Welk werk past bij welk probleem?

Dit overzicht helpt je inschatten welke aanpak bij jouw klacht hoort. Een inspectie ter plaatse blijft nodig, maar zo weet je waar je over praat.

Is het beter om je schoorsteen te renoveren of te verwijderen?

Dat hangt vooral af van de vraag of je in de toekomst wilt stoken. Een schoorsteen die je nooit meer gebruikt, kost alleen maar onderhoud en kan lekken.

Renoveren is logisch als

• je nu of later een houtkachel of pelletkachel wilt
• de schoorsteen bij het karakter van je huis hoort
• de constructie nog stevig is en alleen onderhoud nodig heeft

Verwijderen of dichtmaken is logisch als

• je zeker weet dat je nooit meer gaat stoken
• de schoorsteen zwaar beschadigd is en renoveren duur wordt
• je de ruimte op zolder of in de woonkamer wilt gebruiken

Let op: een schoorsteen weghalen is een definitieve keuze. Wil je later toch een kachel, dan heb je een nieuw rookkanaal nodig. Dat kan zeker, bijvoorbeeld langs de gevel of door het dak, maar het is een aparte investering. Woon je in een monument of een beschermd stadsgezicht, vraag dan eerst bij je gemeente na wat er mag.

Hoe kun je je schoorsteen moderniseren?

Moderniseren betekent meestal dat je de schoorsteen geschikt maakt voor de manier waarop we nu stoken. Een open haard van vroeger had een wijd kanaal nodig. Een moderne kachel werkt juist het best met een kanaal dat precies past.

Zo pak je dat aan:

• Nieuw kanaal op maat: een rvs-kanaal met de diameter die bij je kachel hoort, vaak 150 of 180 mm voor een houtkachel en 80 of 100 mm voor een pelletkachel.
• Isolatie waar nodig: in een koude schoorsteen helpt isolatie rond het kanaal tegen condens.
• Een passende kap: een regenkap of trekkap op het nieuwe kanaal.
• Open haard ombouwen: een inzethaard of houtkachel met hoog rendement geeft veel meer warmte dan een open vuur.

Ga je een kachel kiezen, kijk dan eens bij onze houtkachels. We stemmen de kachel en het rookkanaal altijd op elkaar af.

Kun je een schoorsteen zelf renoveren?

Een deel van het werk kun je zelf doen, maar het meeste niet. Werken op een dak is gevaarlijk, en fouten aan het rookkanaal leiden tot brandrisico of koolmonoxide in huis.

Wat kost het om een schoorsteen te renoveren?

Een vaste prijs is er niet, omdat elke schoorsteen anders is. Landelijke vergelijkers noemen voor buitenwerk, zoals voegen en lood, vaak bedragen van een paar honderd tot een paar duizend euro. Komt er een nieuw rookkanaal in, dan komen daar het kanaal, de isolatie, de kap en de montage bij.

Deze factoren bepalen de kosten van je schoorsteen renoveren het meest:

• Hoogte en bereikbaarheid: is er een steiger of hoogwerker nodig, dan tikt dat flink aan.
• Omvang van de schade: een paar voegen herstellen is iets anders dan de hele kop opnieuw metselen.
• Lood en afdekplaat: vervangen of alleen repareren.
• Binnenkant: een nieuw rvs-kanaal, de lengte, de diameter en of er isolatie nodig is.
• Kachel erbij: plaats je meteen een nieuwe kachel, dan doe je alles in één keer en bespaar je vaak een tweede bezoek.

Wil je weten wat een nieuw kanaal ongeveer kost, lees dan ons artikel over wat het plaatsen van een rookkanaal kost. Vergelijk offertes altijd op wat er precies in zit. Een lage prijs voor voegwerk zegt niets als de binnenkant daarna nog steeds problemen geeft.

Ons advies: begin met een inspectie

Zie je vlekken, losse voegen of wil je weer gaan stoken? Laat de schoorsteen dan eerst vegen en inspecteren. Een veger ziet wat de staat van het kanaal is, en soms is een camera-inspectie nodig om scheuren of vernauwingen te vinden.

Daarna weet je welke route bij jou past:

• Alleen buitenwerk als de schoorsteen lekt maar je er niet op stookt
• Buitenwerk plus nieuw rookkanaal als je er een kachel op wilt aansluiten
• Dichtmaken of verwijderen als je zeker weet dat je niet meer stookt

Plan dit bij voorkeur buiten het stookseizoen. In het najaar zijn vegers en monteurs druk, en metselwerk droogt in koud en nat weer minder goed.

Advies van Houtstook enzo

Bij Houtstook enzo richten we ons op de binnenkant van de schoorsteen: het rookkanaal en de kachel. Onze eigen monteurs plaatsen rvs-rookkanalen in bestaande schoorstenen in Aalsmeer en de wijde omgeving. Voegwerk en lood laat je doen door een voeger of dakdekker. Wij stemmen het rookkanaal daar graag op af, zodat binnen- en buitenkant weer jaren meekunnen.

Twijfel je of je schoorsteen nog bruikbaar is voor een kachel? Kom langs in onze showroom in Aalsmeerderbrug of neem contact met ons op. We kijken eerlijk mee en vertellen je wat wel en niet nodig is.

Veelgestelde vragen

Wat kost het om een schoorsteen te renoveren?

Dat hangt af van de hoogte, de schade en of de binnenkant mee moet. Alleen voegen en lood kost meestal een paar honderd tot een paar duizend euro. Komt er een nieuw rookkanaal in, dan komen die kosten erbij.

Hoe kan ik mijn oude schoorsteen renoveren?

Laat eerst een inspectie doen. Herstel daarna de buitenkant met voegwerk, lood en een afdekplaat. Wil je er weer op stoken, plaats dan een rvs-rookkanaal in de oude schoorsteen.

Is het beter om mijn schoorsteen te renoveren of te verwijderen?

Wil je nu of later stoken, dan is renoveren meestal slimmer. Stook je zeker nooit meer en is de schoorsteen zwaar beschadigd, dan is verwijderen of dichtmaken een goede optie.

Hoe kan ik mijn schoorsteen moderniseren?

Door een rvs-rookkanaal op maat te plaatsen dat past bij een moderne kachel. Combineer dat met een goede kap en, waar nodig, isolatie tegen condens.

Kan ik zelf mijn schoorsteen renoveren?

Controleren vanaf de grond en vlekken in de gaten houden kun je zelf. Voegwerk, lood en het plaatsen van een rookkanaal laat je over aan een vakman, omdat het werk op hoogte is en fouten tot brandgevaar leiden.

Is een schoorsteen reparatie genoeg voor een nieuwe houtkachel?

Vaak niet. Een gerepareerde buitenkant zegt niets over het kanaal binnen. Voor een moderne houtkachel is een nieuw rvs-rookkanaal in de schoorsteen meestal de veiligste keuze.

Wanneer kan ik mijn schoorsteen het best laten renoveren?

In het voorjaar of de zomer. Dan droogt metselwerk goed en heb je de kachel weer klaar voor het stookseizoen.